Dat het A1-elftal van vv Gestel er wel een heel vreemde manier van teambuilding op na hield door vier dagen, op verdenking van openbare geweldpleging tijdens een voetbalwedstrijdje, op een Eindhovens politiebureau door te brengen en dat Roelof Luinge en Bas Nijhuis rode kaarten op het juiste moment gaven. Dat buikschuiver Diego Maradona openlijk solliciteerde naar een gastrol in 'Spuiten en Slikken' en dat de Belgische heiligverklaring van Dick Advocaat na de nederlaag van de Rode Duivels in Estland alweer is ingetrokken. En ook dat de play-offs loting voor de laatste vier Europese WK-tickets wordt bepaald door de stand op de zogenaamde FIFA-ranking. Een prima idee, maar waarom nu pas en niet vanaf de poulefase?
Harde feiten
Maar wist u ook dat het de afgelopen week (9-18 oktober) 'De week van de scheidsrechter was'? Nee zeker. Ik ook niet hoor, terwijl ik toch boven op het nieuws zit. Gisteren kreeg ik toevallig de resultaten van het onderzoek van het Instituut Sport en Bewegingsstudies van de Hoge School van Arnhem en Nijmegen onder de titel Talent (H)erkend in handen. In opdracht van het Masterplan Arbitrage werden de talenten en kenmerken van toparbiters onderzocht. Als voormalig scheidsrechter ging ik er eens goed voor zitten. want ik was uiteraard benieuwd.
Volgens het onderzoek moeten toparbiters essentieel naast fysieke- ook over perceptueel-cognitieve en psychologische vaardigheden beschikken. Je zou hoog opgeleid moeten zijn om de eerste zin en het hoofdstuk te begrijpen. Geen probleem. Dat is de Nederlandse toparbiter -volgens het onderzoek 66 procent zelfs- dan ook. Het opleidingsniveau is mogelijk gerelateerd aan de hoge eisen die worden gesteld aan topscheidsrechters. Zij moeten immers in staat zijn in een split second beslissingen te nemen en daar direct naar te handelen. De onderzoekers adviseren daarom bij selectie van talentvolle scheidsrechters rekening te houden met een hoog opleidingsniveau. Zou daar dan ook gelijk de zwakte van het huidige betaald voetbalkorps mee worden blootgelegd omdat er 'slechts' een kwintet scheidsrechters een HBO- of hogere studie heeft afgerond? Zou zomaar kunnen. Dan zullen die scheidsrechters zonder hoge opleiding, die nog niet zo gek lang geleden een Europa Cup-finale of EK's floten, waarschijnlijk de uitzonderingen op die regel zijn.
Touwtjes
Uit het ISBS-onderzoek kwam nog een aantal andere conclusies naar voren. Een topscheidsrechter moet een sterke intrinsieke motivatie hebben. Hij moet het beste uit zichzelf naar boven halen en zich constant willen verbeteren. Dan hebben waarschijnlijk de betaald voetbalscheidsrechters dit deel niet beantwoord. Ik heb het nog even nagekeken maar de meesten zijn met arbitreren begonnen omdat hun vader als scheidsrechter actief was, zij als een soort heropvoedingscursus door hun clubvoorzitter naar de scheidsrechterscursus werden gestuurd, gezellig onder de jongens wilden zijn of gewoon geen bal konden raken.
Na de eerste conclusies kwam ik bijna niet meer bij van het lachen en moest denken dat in Den Haag zo'n rapport een D.A.T.-je- wordt genoemd. Een Drol Aan een Touwtje-rapport. Als klap op de vuurpijl werd geadviseerd jaarlijks regionale bijeenkomsten voor familie, vrienden en werkgevers te organiseren waar wordt verteld welke verantwoordelijkheden scheidsrechters hebben en welke ondersteuning ze nodig hebben. Op de bijeenkomsten kunnen dan ook ervaringen worden uitgewisseld. Waar hebben we het over? Een jaarlijkse jamboree voor topscheidsrechters soms. Kan het nog sulliger? Worden scheidsrechters dan nooit als professionele individuen gezien. Als een groep onafhankelijke gezagsdragers die in staat zijn om in kolkende stadions overeind te blijven?
Serieus nemen
Vorige week vond het NOC/NSF het dus tijd om samen met een dozijn sportbonden (waaronder de KNVB) gezamenlijk waardering voor de scheidsrechters te laten blijken. De bonden en de verenigingen werden hiertoe opgeroepen en zelfs geadviseerd hoe een scheidsrechter in het zonnetje te zetten.
Dat heeft een aantal fluiters geweten ook. Op www.scheids.nl, de scheidsrechters-site van onze overkoepelende sportorganisatie, was het tenenkrommende resultaat te zien. Er ging een paar leidsmannen met een zelfgebakken taart naar huis. Eén arbiter stapte met wél twee leuk ingepakte Mars-repen de auto in, omdat de leidsman volgens de spelers toch wel iets in zijn mars had. In Grootegast kreeg een scheidsrechter een mooie bos bloemen in herfstkleuren terwijl op de foto duidelijk was dat sokophouders beter op de plaats waren geweest. Hoe kun je als scheidsrechter, door dit soort Teletubbie-acties, ooit serieus genomen gaan worden?
Daarom was het voor mij dan ook géén verrassing dat het, in dit kader aangekondigde, Jaarcongres voor scheidsrechters wegens gebrek aan belangstelling door het NOC-NSF werd afgeblazen.

