"Morgen", zegt Hans van Breukelen, blauw pak, blouse met witte en blauwe blokjes, met een glimlach als hij voorbij loopt in de KNVB Campus. Samen met Jean-Paul Decossaux, net als Van Breukelen in pak, maar zonder stropdas, gaat hij achter een tafel zitten met daarop twee microfoons, flesjes water en cola. Voor het duo zitten zo'n dertig journalisten. Achter hen nog een rij camera's, op de twee gericht.
Powerpoint
Het is 10.36 uur als Decossaux zijn verhaal begint. Hij vertelt blij te zijn dat het is gelukt om een nieuwe bondscoach en assistent te vinden. "Het was moeilijk en we hadden haast. We hebben het gevoel dat Advocaat en Gullit het vuur bij het Nederlands elftal weer kunnen aansteken. Iedereen moet het voor zichzelf weten, ik heb er een goed gevoel over. Ondanks de slechte uitgangspositie in de kwalificatie."
Zes weken hebben ze gezocht naar een opvolger voor Danny Blind. Het werd Dick Advocaat, over vier maanden zeventig jaar oud, en daarmee dan ook de oudste bondscoach ooit van het Nederlands elftal. Advocaat was vorig jaar zomer nog een assistent van Blind. In augustus gaf hij die rol op voor de functie van trainer bij Fenerbahçe in Turkije. Gullit was daarna in beeld voor de rol van assistent bij Oranje, maar hij kwam er toen niet uit met Van Breukelen en noemde de technisch directeur onbetrouwbaar.
Decossaux na een paar minuten. "Oké, ik geef nu graag Hans het woord."
Van Breukelen: "Ik ga er even bij staan."
Hij staat op van zijn stoel en gaat achter het spreekgestoelte staan. In zijn ene hand houdt hij een afstandsbediening vast, de andere steekt hij in zijn broekzak. Van Breukelen legt met een soort Powerpoint-presentatie uit hoe hij, samen met Decossaux, tot de keuze voor Advocaat en Gullit kwam.
Op de eerste sheet, achter Van Breukelen op een tv-scherm te zien, staat in witte letters op een oranje achtergrond onder elkaar; 'De toekomst', 'bondscoachteam', 'Nieuwe vensters' en 'KNVB buitenspel'. Van Breukelen betreurt dat veel informatie in zijn 'zoektocht' naar een nieuw 'bondscoachteam' op straat kwam te liggen. "Er zijn nieuwe vensters opengegaan. Er zijn veel lijntjes tussen journalisten, coaches, spelers en zaakwaarnemers. Het lijkt of iedereen steeds meer op één kussen ligt te slapen. Eén belang dienen. Daarin kun je als KNVB meegaan, maar dat is niet onze stijl. Wij dienen het voetbal."
Dick en Henk
'Start procedure', 'Profiel', 'Analyse kandidaten' en 'Start gesprekken' staat op de volgende sheets. Van Breukelen vertelt dat het afscheid van Blind hem als mens heeft geraakt. En dat hij in de zoektocht naar een nieuwe bondscoach heeft gesproken met technisch en algemeen directeuren van topclubs in Nederland, Louis van Gaal en een aantal internationals. Over welk type trainer Oranje nu nodig heeft.
"We hadden twee scenario's: kiezen voor de lange termijn of de korte termijn. We moeten er nu alles aan doen om het WK te halen. Dat heb ik besloten. Het is een ultieme poging om naar Rusland te gaan. Daarvoor hebben we een zeer ervaren vakman, autoriteit, inspirator en teambuilder nodig. Ik hou van mensen met passie. Een buitenlander had ook gekund, zoals Ernest Happel vroeger. Maar je gaat lijstjes maken. Sommigen willen of kunnen niet. Dan kom je uit bij mensen als Dick, Huub Stevens en Henk ten Cate. Zij moeten een goede assistent meenemen. Het is heel belangrijk dat ze complementair aan elkaar zijn. Ik kwam na mijn bezoeken aan Henk in Abu Dhabi en Dick in Istanbul terug met twee goede duo's. Maar later bleek tijdens de gesprekken dat Rutten afhaakte als assistent van Henk. Toen werd het dus het koppel Dick en Ruud. Ik ben heel blij dat zij nu de handschoen oppakken. De tijd moet uiteindelijk leren of wij met hen de goede keuze hebben gemaakt. Dankjewel", besluit Van Breukelen.
"Mag ik wat water?", vraag Van Breukelen, als hij weer gaat zitten. Hij duwt zijn tong over zijn lippen.
Decossaux, naast hem, schuift een glas met water naar Van Breukelen.
Verwarring
Perschef Chris van Nijnatten van de KNVB geeft aan dat verslaggever Bert Maalderink van de NOS de eerste vraag mag stellen. Of Ten Cate de toezegging is gedaan dat hij bondscoach zou worden? "Nee. Henk kan dat wel zeggen, maar ik kan niemand een toezegging doen als ik met twee mensen in gesprek ben. Henk wist dat ik na mijn bezoek aan hem, in Abu Dhabi, nog naar Dick in Turkije zou vliegen. Hij heeft mij zelfs op het vliegtuig gezet. En op het moment dat Fred Rutten mij belde dat hij geen assistent wilde worden was Henk geen optie meer. Toen kozen we voor Advocaat en Gullit als bondscoachduo."
"Dus Henk ten Cate en VI-journalist Martijn Krabbendam, die bij Ten Cate in de auto zat tijdens een telefoongesprek tussen jullie twee, liegen volgens jou?", vraagt RTL7-presentator Wilfred Genee.
"Beste Wilfred, dit is mijn verhaal. De perceptie van een ander mag anders zijn. Ik heb het artikel in VI gelezen. Ik heb het nooit zo tegen hem gezegd, dat Ten Cate al bondscoach was. Op het moment dat Fred niet wilde was het voor Henk duidelijk dat hij geen bondscoach zou worden", aldus Van Breukelen.
Jack van Gelder, presentator van Ziggo Sport: "Jean-Paul, jij zegt net dat jij de eindverantwoordelijke bent bij de keuze voor de bondscoach. Hans, jij zegt dat jij dat bent. Er lijkt wat verwarring te ontstaan. Ik heb het idee dat niet altijd de waarheid wordt gesproken. Misschien expres, misschien is het wat troebel, daarboven. Het is niet rechtvaardig om zo met mensen om te gaan en ons op deze manier van nieuws te voorzien. Hans, spreek je de waarheid? Zo niet, dan hebben we een verschil van inzicht."
Van Breukelen: "Dat is duidelijk Jack."
"Als ik gesprekken heb met mensen laat ik dat tussen ons. Nu zie ik dat gesprekken die ik voer met anderen worden opgetekend. Dat vind ik onbeschoft: dat iemand het niet zegt dat iemand anders meeluistert bij een gesprek. Dan ben ik achteraf blij dat Henk niet de bondscoach is geworden", aldus Van Breukelen.
English enough?
Er wordt gesproken over appjes en smsjes tussen Ten Cate en Van Breukelen, waarin die laatste zou bevestigen dat de KNVB voor Ten Cate kiest als bondscoach. En dus niet voor Advocaat, zoals Van Breukelen en Decossaux zeggen. VI heeft de appjes en smsjes. "Ik heb ze ook", zegt Van Breukelen.
Decossaux: "Ik heb die ook gelezen. Onzin om die te publiceren. Wij verlagen ons niet tot dat niveau."
Willem Vissers, de Volkskrant: "Misschien wel handig om te doen. Gebeurt in politieonderzoeken ook."
"Ik zie dat nog iemand een vraag heeft, die man op het podium met een hoofd…", zegt Van Nijnatten.
De man met een koptelefoon op zijn hoofd spreekt Engels. Of Van Breukelen, die hij aanspreekt met Henk, de namen van de bondscoach en assistent-bondscoach nog een keer wil herhalen, in het Engels. Duidelijk articulerend: "Dick Advocaat en Ruud Gullit, sounds English enough?", vraagt Van Breukelen aan de man. Hij knikt.
Dan de vraag of Van Breukelen iets anders had aangepakt met de wetenschap van nu? "Nou ik zou een dagboek bijhouden..."
Decossaux: "Juist…" Hij lacht en knipoogt naar iemand.
Van Breukelen: "En wellicht zou ik dat dagboek aan een van de kranten of een programma gunnen."
"Je hebt de smsjes toch?", vraagt een journalist.
Van Breukelen glimlacht. Hij tikt met zijn vingers op tafel.
Serieuze vraag
Van Breukelen vindt het niet erg om nu weer met Advocaat en Gullit te werken. "We zitten nu in een situatie dat je sentimenten aan de kant moet kunnen zetten voor kwaliteit. Weet je wat het leuke is…"
"Nee, dat niet", antwoordt Van Breukelen op een onderbrekende vraag of Advocaat weer een clausule in zijn contract heeft om voortijdig weg te kunnen, zoals hij had in zijn contract van een jaar geleden.
Pascal Kamperman, FOX Sports: "Wat was het leuke…?"
Van Breukelen: "Wat bedoel je?"
Kamperman: "Nou, je zei net: weet je wat het leuke is…"
Van Breukelen: "Oh, dat je in de voetbalwereld elkaar altijd weer tegenkomt. Ik kan over mijn emoties heen stappen."
Decossaux: "Ik vind het knap dat iemand over zijn ego heen kan stappen."
Van Breukelen krijgt de vraag van Genee of hij nog geschikt is voor zijn functie als technisch directeur.
Van Breukelen lacht.
Genee: "Dat is een serieuze vraag."
Van Breukelen: "Dat snap ik Wilfred. Blijkbaar hebben de mensen in mijn omgeving alle vertrouwen in mij. Ik doe dit werk niet voor de populariteitsprijs, maar om het Nederlands elftal weer op een hoog niveau te krijgen. Als jij mij onprofessioneel vindt, mag jij dat vinden. Ik schaam me nergens voor hoor."
Halekidoki
Wanneer een journalist vraagt of het tijd is voor Van Breukelen om 'sorry' te zeggen, lacht hij weer. "Jongens, jullie willen mij blijkbaar fouten in de schoenen schuiven. Vooral blijven doen, zou ik zeggen. Het is voor ons goed om te evalueren. Dan doen we altijd. Als het nodig is trekken we daar lessen uit."
"Steunen jullie Hans nog?", is de vraag aan Decossaux.
Decossaux: "Ja, anders zou ik nu ook niet naast hem zitten. We spreken vandaag ook met één mond."
Van Breukelen: "Weet je wat het leuke is? Ik ben na tien maanden tot de conclusie gekomen dat ik altijd commentaar krijg. Of ik nou praat of mijn mond houd. Dat hoort ook bij mijn job. Misschien ben ik daarom geselecteerd voor deze rol. Ik ben onafhankelijk, ook naar jullie. Ik heb een olifantenhuid. Als ik niet meer geschikt was had ik al gezegd: Halekidoki! Ik ben weg. Er zijn dan wel leukere dingen te bedenken om te doen."
Van Nijnatten: "Martijn, jij als hoofdrolspeler nog een vraag?"
Krabbendam: "Eén ding, als Rutten ja had gezegd, was hij dan met Ten Cate bondscoach geworden?
Van Breukelen: "Daar heb ik net ook al antwoord op gegeven."
Krabbendam: "Ja of nee?"
Van Breukelen: "Nee."
Gelach in de zaal. Licht applaus.
"Nee, wacht even", zegt Van Breukelen snel. "Wacht even, nee, daar kom je niet mee weg Martijn. Want het gaat om de doodeenvoudige reden dat ik nooit de keuze heb hoeven maken voor Henk en Fred. Dan is het kinderachtig dat je dit zegt. Ik heb het met Henk constant over een koppelrol gehad."
Krabbendam: "Acht uur gesproken met Ten Cate en het niet over Rutten gehad. Duidelijk. Prima Hans."
Van Nijnatten beëindigt de persconferentie. Voor extra vragen: "Jullie hebben mijn telefoonummer."
Van Breukelen en Decossaux staan op en lopen voorbij. 63 minuten na hun entree. Van Breukelen knikt in het voorbijgaan naar de journalisten: "Hai." En verdwijnt om de hoek.
