Grote plastic kratten, volgestouwd met kleurige shirts, staan in zijn woonkamer. Op sommige exemplaren staan persoonlijke boodschappen en handtekeningen van grote voetbalsterren, zoals Xavi. Andere hebben nog groene grassporen, een aandenken aan een sliding of val op het veld. Alles wat hier ligt, vormt een onderdeel van een tijdmachine. Achter elk stuk gaat een persoonlijk verhaal schuil en zodra David Endt dat vertelt, verschijnt een glimlach op zijn lippen. Hij is voor even terug in de tijd dat hij het voorwerp verwierf.
Dunne stof
Hij haalt een zwart-wit geblokt Boavista-shirt tevoorschijn. De donkere gedeeltes zijn sinds 1973, het jaar dat David het in handen kreeg, wat doffer geworden. Opgedroogd zweet heeft zijn stempel op het textiel achtergelaten. "Moet je voelen. Zo’n dunne stof." Waar wat stiksel zit, gaan de vingers er bijna aaiend overheen, alsof hij een museumconservator is. "Dit is een keer stuk geweest en op de club hersteld. En dan achterop, dat rugnummer... Niet geplakt, maar erop genaaid. Geweldig toch?", vertelt Endt tegenover onze medewerker Steven Walter in de Shirtspecial van ELF Voetbal, een extra dikke uitgave die via deze link handig online is te bestellen.
Dit shirt vormde het begin van wat je bijna een verzamelverslaving kunt noemen. "Dit was mijn eerste shirt. Nummer 15; invaller Amarante, mijn directe tegenstander in het veld tijdens een jeugdtoernooi in Portugal. Ik speelde toen voor Ajax." Dit was op 29 april 1973; een tijd dat shirtje ruilen nog geen gemeengoed was op de velden en kinderen op tribunes niet via kartonnen bordjes spelers vroegen om een tenue. "De allereerste keer dat ik een ruiling zag gebeuren, was tijdens het WK in 1966. Engeland tegen Argentinië. Ik meen dat Ray Wilson zijn shirt wilde ruilen. Dat vond ik eigenlijk heel vreemd. Zoiets zag je nooit."
Respect
"Het gebeurde uiteindelijk ook niet, want bondscoach Alf Ramsey wilde er absoluut niets van weten. Dat WK-duel was uit de hand gelopen. Na afloop zei hij dat de Argentijnen als beesten hadden gespeeld. Hij verbood Wilson zijn Engelse shirt weg te geven. Vier jaar later gebeurde het weer, maar toen was het een zuiverder moment. Bobby Moore wisselde van tenue met Pelé; dat getuigde van respect. Als jongetje dacht ik: hoe mooi zou het zijn als ik ook eens een shirt kon ruilen?"
In Portugal greep hij zijn kans, na een doordachte voorbereiding. "Van de club kreeg je voorafgaand aan de wedstrijd je shirt. Naderhand weer inleveren, op straffe van verbannning als dat niet gebeurde. Daar moest je het hele seizoen mee doen. Kapot? Dan repareren. Je behield je shirt. Daarom ging ik van tevoren naar sportzaak Smit Cruyff aan de Elandsgracht in Amsterdam en kocht daar drie Ajax-shirts. Puur om te kunnen ruilen. Zo dekte ik mij in."
Doe het gewoon
"Na de wedstrijd dook ik de catacomben in, op zoek naar de kleedkamer van de tegenpartij. Een territorium waar je eigenlijk niet hoort te komen. Maar ik dacht: ik doe het gewoon. Op een gegeven moment kwam ik de linksbuiten tegen. Ik was rechtsachter, dus dat moest mijn tegenstander zijn. We speelden in het blauw, maar door het succes in Europa was het witte shirt met de rode baan bekend geworden. Ik sprak geen Portugees. Die speler keek eerst verbaasd, maar had vervolgens snel door wat de bedoeling was. Hij was er helemaal voor in, pakte het shirt aan en gaf mij het zijne."
In het artikel in de Shirtspecial van ELF Voetbal vertelt Endt ook over persoonlijke meningen over shirts, waarom Ajax niet uitblinkt in de juiste balans van ontwerpen, voor welke speler hij speciaal naar Zweden reisde om hem te zien spelen, zijn relatie met scheidsrechters, hoe hij zijn verzamelwoede zonder veel moeite uitbreidde, waarom hij het Torino-shirt van Wim Kieft kreeg, hoe hij tegenwoordig nog aan veel nieuwe shirts komt, welke Ajax-speler vorig jaar zijn aan Endt weggegeven shirt terugkreeg en welk voetbalvoorwerp hij als enige ooit op illegale wijze verwierf.
Het interview met David Endt is te lezen in de Shirtspecial van ELF Voetbal. In het extra dikke nummer ook interviews met Wim Kieft over onder meer voetbalshirts, met de levende Feyenoord-iconen Sjaak Troost en Ben Wijnstekers en ook oud-topscheidsrechter Björn Kuipers heeft enorm veel shirts bewaard die mooie anekdotes opleveren. We maakten een overzicht van de elf duurste voetbalshirts ter wereld, een overzicht van de meest bijzondere shirtsponsors en we spraken drie oud-spelers die één keer het Oranje-shirt droegen: Bert van Marwijk, Nicky Hofs en Mario Been. Een verhaal over Vintage Koning Héctor Bellerín, over modekoning en keeper Jorge Campos en de Braziliaanse club waarvan Real Madrid haar witte shirt overnam. En nog veel meer!
De ELF Voetbal Shirtspecial is bij onze abonnees automatisch op de deurmat gevallen. De extra dikke editie ligt ook in de schappen van de vertrouwde supermarkten, bij de bekende (kantoor)boekhandels en op vele reislocaties. Denk aan Schiphol, Eindhoven Airport en de NS-treinstations. De editie is uiteraard ook handig online te bestellen. Via deze link in een handomdraai gebeurd. Voor 15.00 uur besteld, betekent nog diezelfde dag verstuurd. Een abonnement nemen, is helemaal gemakkelijk. Elke editie automatisch op de deurmat. Via deze link handig afgesloten. Zoek je welkomstgeschenk uit. Veel leesplezier!
