Als gastspreker bij het traditionele ondernemersontbijt van ADO Den Haags businessclub mocht ik niet te laat komen. Edwin Evers hoorde ik vanuit Vancouver op de radio roepen dat er geen files in Nederland te bespeuren waren, hetgeen klopte, waardoor ik een uur voor de afgesproken tijd een verlaten parkeerterrein opstuurde. Stilte voor de storm dacht ik nog. Ook dat klopte. Een uur later stonden zo'n 130 dames en heren uit het Haagse bedrijfsleven ondanks het vroege tijdstip te netwerken of hun leven er van af hing. Logisch, in moeilijke tijden moet er toch brood op de plank komen. Voordat ik mijn spreektijd mocht invullen, werden er van diverse kanten nog wat vragen gesteld. Er werden opmerkingen gemaakt en zelfs adviezen gegeven wat ik wel of juist weer niet moest of kon zeggen. In dat kwartiertje ben ik de uitdrukking 'Babylonische spraakverwarring' nog beter gaan begrijpen en kwam erachter dat zo'n bijeenkomst uitermate geschikt is om zaken te doen en nieuwe relaties te ontmoeten, maar door de diversiteit aan meningen die op de voetbalclub betrekking hebben veel (meer) verwarring kan stichten.
Tegenstellingen
Zelden heb ik in zo'n korte tijd zoveel contrasterende motieven aangehoord. Over trainer Raymond Atteveld die voor enkelen een toptrainer is, maar van anderen het D2-elftal nog niet mag trainen. Of die André Wetzel nu een geldwolf is of hij eigenlijk gewoon gelijk heeft dat hij na zijn ontslag voor zijn verworven rechten opkomt? Ricky van den Bergh werd zowel als miskoop tot onbegrepen talent bestempeld. En of die leden van de Raad van Commissarissen zich nu wel of niet terecht beledigd voelden, toen zij in een interview beschreven werden als goedwillende amateurs zonder topvoetbalervaring? Enkele 'vrije jongens' vonden dat de gemeente de handen van de club moest afhalen, omdat haar bemoeizucht verstikkend werkt terwijl een ander groepje voorrekende dat zonder de gemeentesteun hun club niet eens meer had bestaan. Het werd mij ook duidelijk dat er nog steeds mensen met de veronderstelling rondlopen dat de derde stad van Nederland ook de derde club moet voortbrengen terwijl anderen simpel redeneren dat goed scouten, goed opleiden en goed doorverkopen de enige juiste levenslijn/ader van de club is en het daarom onbegrijpelijk vinden dat een gedeelte van de jeugdopleiding om financiële redenen dreigt te worden afgestoten.
Toen de optimistische businessclubvoorzitter mij voor mijn aanwezigheid bedankte, riep hij aansluitend dat het met ADO Den Haag allemaal wel goed zou komen. Ik wenste hem daar veel kennis, meer punten (moet kunnen met het komende thuisprogramma) en rust in de organisatie bij toe. Op weg naar de goed gevulde ontbijttafels kwamen er weer wat vragen mijn kant op. Eén ervan, van een moderne directeur met wel vijfentwintig man personeel, was of ik niet gek werd van al die verschillende meningen en of ik eigenlijk wel wist hoe moeilijk het was om al die eigenzinnige kikkers in dezelfde kruiwagen te houden? Terwijl het volgens mij belangrijker is dat je weet dat kikkers niet in kruiwagens thuishoren, maar zich wel prima in een vochtige omgeving thuis voelen.
Liquidatiepogingen
Kennis van de materie, je wenst het een ieder toe. Ook de mensen die het Nederlands betaald voetbal door de huidige financiële crisis moeten loodsen. Deze week werd door de Eredivisie CV en KNVB gezamenlijk de noodklok geluid. Vorig seizoen werd er volgens de media in de Eredivisie een totaalverlies van 31 miljoen euro geleden. Volgens de Zeister financieel expert Ron Francis een smak geld, maar als je weet dat Feyenoord met een tekort van 16 miljoen al meer dan de helft voor zijn rekening neemt, wordt het geheel toch weer overzichtelijker.
Daarnaast is het financieel brein verheugd dat uit supportersonderzoek is gebleken dat Nederlandse supporters graag naar het stadion gaan, omdat zij zich daar veilig voelen en de randvoorwaarden daar goed zijn. Het is volgens Francis zelfs zo dat de gemiddelde Nederlandse voetballiefhebber de Nederlandse stadions en stadionbeleving hoger waardeert dan de Engelsen de Premier League waarderen. Ik raad hem aan eens een paar wedstrijden aan de overkant van de Noordzee te bezoeken. Hij weet dan gelijk dat dit soort conclusies niets waard is en misschien constateert hij dan ook gelijk wat een enorme achterstand in kwaliteit onze competitie inmiddels heeft opgelopen. Misschien is het maar goed dat daarover in het onderzoek niet werd gerept.
Want net zo snel als de kwaliteit van ons voetbal keldert, kan het ook met de financiële posities van de clubs gaan. Nog geen drie maanden geleden sloeg Francis zich nog op de borst dat er sinds zijn aantreden geen club was omgevallen, dat de KNVB niet verantwoordelijk voor de huidige financiële malaise was, dat er in de bossen goed werk verricht werd en op financieel vlak alles onder controle was. Die situatie kan dus snel omslaan. We weten inmiddels hoe het met HFC Haarlem is afgelopen. Sinds het fiasco in de licentiezaak met Fortuna Sittard en de mislukte liquidatiepogingen op FC Eindhoven en Telstar is het toezicht vanuit Zeist verscherpt. Clubs worden op meer dan veertig punten gecontroleerd. Maar wat voor waarde moeten we aan zo'n controlesysteem hechten, als nog geen kwartaal later bekend wordt dat de Eredivisie in de rode cijfers terecht is gekomen? Na het bekend maken van de alarmerende cijfers sloeg ik steil achterover van de aanbevelingen hoe het zinkende schip weer vlot te trekken.
Blaffen of bijten
De clubs moeten zo snel mogelijk iets aan de te hoog opgelopen kosten doen. Dus: hoge aflopende contracten niet verlengen of lager honoreren.
Een gemiddelde derde klas HAVO-scholier met economie in het pakket had dezelfde conclusie kunnen trekken. Gelukkig sprak het financiële brein deze keer niet meer over belachelijke contraproductieve boetes die clubs bij financieel wanbeleid zouden krijgen opgelegd, maar repte hij over doelmatiger opvoedkundige maatregelen als puntenaftrek bij aantoonbare vormen van mismanagement en betalingsachterstanden.
Meer kan er ook niet gedaan worden. Heracles-voorzitter Jan Smit verwoordde het deze week goed. De voetbalbond moet niet blaffen, maar bijten. Maar hoe dan? Clubs hebben nu eenmaal elk hun eigen verantwoordelijkheid. Intrekken van licenties door de bond is een mission impossible, omdat plaatselijke en regionale overheden hun jarenlange miljoenen subsidies niet in rook willen zien opgaan en door die subsidies de belangrijkste sleutel tot continuïteit van een club in handen hebben. Steeds duidelijker wordt dat het Zeister apparaat juridisch geen macht heeft en ook in de huidige wankele financiële situatie niet meer dan een papieren tijger kan zijn waar zelfs zevenendertig eigenzinnige kikkers niet van zullen schrikken.
Klik hier voor meer informatie over de auteur.
